«Astoria»: Η ελληνική κοινότητα του ’30 ζωντανεύει στη σκηνή του «Παλλάς»

Μια ιστορία για το πώς η μουσική ενώνει και γίνεται κινητήριος δύναμη

Στη Νέα Υόρκη του Μεσοπολέμου, εκεί όπου γεννιέται μια μικρή Ελλάδα και το τραγούδι γίνεται φωνή, παρηγοριά και αντίσταση, μεταφέρει το κοινό η παράσταση «Astoria», η οποία ανεβαίνει στις 19 Μαρτίου στο Θέατρο Παλλάς.

Με πρωτότυπο κείμενο του Κωνσταντίνου Σαμαρά, σε σκηνοθεσία Βασίλη Μαυρογεωργίου, και με διπλή διανομή στον πρωταγωνιστικό ρόλο, τον οποίο ενσαρκώνουν η Έβελυν Ασουάντ και η Θεοδοσία Σαββάκη, η «Astoria» ζωντανεύει τον κόσμο των Ελλήνων μεταναστών των δεκαετιών του ’20 και του ’30: μια κοινότητα που παλεύει να ριζώσει, να επιβιώσει και να κρατήσει ζωντανή τη μνήμη της.

Η «Astoria» είναι μια ιστορία για τον έρωτα που επιμένει και για τους ανθρώπους που προσπαθούν να επιβιώσουν, να νιώσουν και να ονειρευτούν ξανά σε έναν ξένο τόπο. Εξυμνεί τη δύναμη και το ψυχικό σθένος της γυναίκας, ενώ, πάνω απ’ όλα, αναδεικνύει τη μουσική και τον τρόπο με τον οποίο αυτή ενώνει, δημιουργεί κοινότητες και γίνεται κινητήριος δύναμη.

Η παράσταση αντλεί τη μουσική της ταυτότητα από τα πιο εμβληματικά ρεμπέτικα της εποχής και από τους σπουδαιότερους μεταπολεμικούς απογόνους του είδους. Δεν τα προσεγγίζει ως νοσταλγική αναπαραγωγή, αλλά ως μια ζωντανή σκηνική εμπειρία, στην οποία το ελληνικό λαϊκό τραγούδι συναντά την αμερικανική μουσική ατμόσφαιρα της Νέας Υόρκης.

Με ζωντανή ορχήστρα επί σκηνής, υπό τη διεύθυνση του Νίκου Στρατηγού, η παράσταση μεταφέρει το κοινό στον παλμό μιας ολόκληρης εποχής.

Η υπόθεση

Στην καρδιά της Αστόριας, ένα ελληνικό καφενείο γίνεται τόπος συνάντησης, εξομολόγησης και ελπίδας. Εκεί δοκιμάζονται τα όρια της προσωπικής ελευθερίας και το τραγούδι μετατρέπεται σε δύναμη.

Στο επίκεντρο της ιστορίας βρίσκεται η Τασούλα (Έβελυν Ασουάντ/Θεοδοσία Σαββάκη), ένα κορίτσι στην αρχή της νιότης της, το οποίο εξαναγκάζεται από τη μητέρα του να εγκαταλείψει τον τόπο του και να αναζητήσει μια φαινομενικά καλύτερη ζωή στη Νέα Υόρκη, την εποχή της Ποτοαπαγόρευσης.

Σε μια πόλη λαμπερή, αλλά ταυτόχρονα αδυσώπητη και γεμάτη αντιθέσεις, η Τασούλα φτάνει για να παντρευτεί έναν άντρα τον οποίο γνωρίζει μόνο μέσα από φωτογραφίες.

Πολύ γρήγορα, η νεαρή γυναίκα θα κληθεί να επιβιώσει ανάμεσα σε ίντριγκες, παιχνίδια εξουσίας και ανθρώπινες αδυναμίες. Θα διεκδικήσει τη φωνή της, προκειμένου να εξασφαλίσει το μέλλον της με τους δικούς της όρους, ακολουθώντας μια διαδρομή ενηλικίωσης, πάθους και αντοχής που αναδεικνύει τη γυναικεία δύναμη μέσα σε μια συνθήκη μεγάλων ανατροπών.

Ποια είναι, όμως, η Τασούλα; Ένα νεαρό κορίτσι που, χωρίς να το καταλάβει, γίνεται σκληροτράχηλη ρεμπέτισσα; Μια γυναίκα σκληρή σαν τη μάνα της, που μέσα της φλέγεται από όνειρα και πάθη; Ή μια ηγετική προσωπικότητα που επηρεάζει μοιραία τις ζωές των γύρω της και πληρώνει ακριβά το τίμημα των επιλογών της;

Όπως και να ’χει, το τραγούδι γίνεται για την Τασούλα όπλο επιβίωσης και ένας απαράμιλλος τρόπος να μιλήσει για τα τραύματα και τον πόνο της.

Τα πρόσωπα της ιστορίας

Στο πλοίο για την Αμερική, η Τασούλα γνωρίζει τον Στέφανο (Γιάννης Τσουμαράκης), έναν συνομήλικό της άντρα που ταξιδεύει εκεί για να εργαστεί ως εργάτης στους ουρανοξύστες. Γοητευτικός, ιδεαλιστής και μαχητικός, με έντονο το αίσθημα της αλληλεγγύης, ο Στέφανος μεγάλωσε ορφανός στην επαρχία. Ως ενεργό μέλος των συνδικάτων, εκπροσωπεί πλέον τη γενιά των μεταναστών που γνώρισαν την αδικία και διεκδίκησαν έναν δικαιότερο κόσμο.

Η Τασούλα εμπνέεται από τον Στέφανο, ταυτίζεται μαζί του και νιώθει πως μπορεί να του ανοίξει την καρδιά της. Το συναίσθημα είναι αμοιβαίο και θα σημαδέψει τις ζωές τους με τρόπους που δεν μπορούν να φανταστούν.

Καθοριστική είναι η παρουσία της Ρίτας (Μπέσσυ Μάλφα), μιας γυναίκας σκληραγωγημένης από τη βία και τον κοινωνικό αποκλεισμό, η οποία έχει μάθει να επιβιώνει με κάθε κόστος. Μετανάστρια της προηγούμενης γενιάς, με τραυματικές εμπειρίες για τις οποίες δύσκολα θα μιλήσει, παλεύει πλέον στη ζούγκλα της Νέας Υόρκης και καταφέρνει να επιβιώνει «the hard way».

Απόδειξη αποτελεί το νυχτερινό κλαμπ που φέρει το όνομά της και πουλά αλκοόλ εν μέσω Ποτοαπαγόρευσης. Όλα αυτά, όμως, συνοδεύονται από επικίνδυνα ρίσκα και σκοτεινές συμφωνίες. Στη φωνή και στον χαρακτήρα της Ρίτας, η Τασούλα βλέπει να καθρεφτίζονται όσα θαυμάζει και όσα φοβάται.

Ο Θόδωρος, ή αλλιώς Ted (Χρήστος Στέργιογλου), είναι ο ιδιοκτήτης ενός μικρού και ταπεινού ελληνικού καφενείου στην Αστόρια. Ανήκει στην παλαιότερη γενιά μεταναστών της Αμερικής και έχει γνωρίσει το πιο σκληρό πρόσωπο της χώρας, μεγαλώνοντας εκεί την κόρη του, τη Σοφία.

Το καφενείο, όπως συνηθιζόταν την εποχή εκείνη, αποτελεί τόπο συνάντησης μιας μικρής κοινότητας Ελλήνων μεταναστών, οι οποίοι παλεύουν να ριζώσουν στη νέα γη και, ταυτόχρονα, να κρατήσουν ζωντανή την ανάμνηση της πατρίδας.

Ο Θόδωρος ονειρεύεται μια ήρεμη ζωή χωρίς ανατροπές. Η ζωή, όμως, βρίσκει πάντα τον τρόπο να τον εκπλήσσει. Η συνάντησή του με την Τασούλα θα τον ταράξει, θα ξυπνήσει την καλά θαμμένη αγάπη του για το τραγούδι και θα δώσει μια εντελώς φρέσκια πνοή στο καφενείο.

Ο Νώντας (Μιχάλης Αλικάκος) είναι ο άντρας που αρραβωνιάζεται εξ αποστάσεως την Τασούλα και τη φέρνει στη Νέα Υόρκη για να την παντρευτεί. Γλυκομίλητος και άνθρωπος του γλεντιού, περηφανεύεται ότι βοηθά όλους τους Έλληνες και τους βρίσκει δουλειά. Οι επικριτές του, ωστόσο, θεωρούν ότι το μόνο που ξέρει είναι να εκμεταλλεύεται τους άλλους, να σπέρνει τη διχόνοια και να εργάζεται υπογείως για τη μαφία.

Το μόνο σίγουρο είναι πως όποιος περάσει χρόνο δίπλα του έχει πολλά να μάθει για το πώς παίζεται το παιχνίδι στους επικίνδυνους δρόμους της Νέας Υόρκης.

Η Σοφία (Αριάδνη Καβαλιέρου) είναι η κόρη του Θόδωρου. Συνομήλικη της Τασούλας, κερδίζει την εμπιστοσύνη της και γίνεται θεματοφύλακας των μυστικών της, χωρίς ίσως να υποπτεύεται ότι υπάρχουν μυστικά που δεν αντέχουν να ειπωθούν.

Μεγαλωμένη μέσα στο έντονα πολιτικοποιημένο κλίμα της εποχής, η Σοφία δοκιμάζει τις αντοχές του συντηρητικού πατέρα της με τις διεκδικήσεις της. Παρότι αυτές έχουν ως αντικείμενο το σωστό και το δίκαιο, μπορούν να οδηγήσουν σε ολέθρια λάθη.

Η Μάγδα (Φωτεινή Παπαθεοδώρου) ταξιδεύει στο ίδιο καράβι με την Τασούλα, με ένα μωρό στην αγκαλιά και τον άντρα της να την περιμένει στην Αμερική. Υπέρμαχος του «αυξάνεσθε και πληθύνεσθε», συστήνεται ως η ωμή χαρά της ζωής, με βαθιά πίστη σε όλα όσα ενώνουν τους ανθρώπους και με τη λογική ότι, ακόμη και στις πιο τραγικές συνθήκες, πρέπει να προχωράμε προς το φως.

Η διανομή

Στη διανομή συμμετέχουν οι ηθοποιοί Χρήστος Στέργιογλου, Μπέσσυ Μάλφα, Μαρία Κεχαγιόγλου, Μιχάλης Αλικάκος, Γιάννης Τσουμαράκης, Αριάδνη Καβαλιέρου, Φωτεινή Παπαθεοδώρου, Δημήτρης Μαχαίρας, Δημήτρης Γαλανάκης, Θεανώ Κλάδη, Γιάννης Μπισμπικόπουλος, Νίκος Δερτιλής, Μιχάλης Κουτσκούδης, Λεωνίδας Μπακάλης, Ανατολή Τσελαρίδου και Ελένη Τσιναρέλη.