Μαύρη Σελήνη: τι είναι πραγματικά και γιατί δεν… «εξαφανίζεται» το φεγγάρι

Μαύρη Σελήνη: τι είναι πραγματικά και γιατί ο ουρανός γίνεται πιο σκοτεινός

Κάθε μήνα, η Σελήνη περνά από τις γνωστές φάσεις της. Η νέα σελήνη είναι η στιγμή που η φωτισμένη πλευρά “κοιτά” προς τον Ήλιο και όχι προς εμάς, άρα το φεγγάρι δεν φαίνεται. Αυτό δεν είναι σπάνιο — συμβαίνει κάθε μήνα.

Ο όρος “Μαύρη Σελήνη” (Black Moon) χρησιμοποιείται χαλαρά για ορισμένες σπάνιες συμπτώσεις στο ημερολόγιο, αλλά δεν υπάρχει ένας μοναδικός, παγκόσμια αποδεκτός ορισμός.

Οι 2 πιο συνηθισμένοι ορισμοί

1. Μηνιαία “Μαύρη Σελήνη”: η δεύτερη νέα σελήνη στον ίδιο ημερολογιακό μήνα (σαν “αντίστροφη Blue Moon”). Συμβαίνει περίπου κάθε 29 μήνες.
2. Εποχική “Μαύρη Σελήνη”: η τρίτη νέα σελήνη σε μια εποχή που έχει τέσσερις νέες σελήνες (λίγο πιο σπάνιο, περίπου κάθε 33 μήνες).

Και στις δύο περιπτώσεις, το “φαινόμενο” είναι απλό: μιλάμε για νέα σελήνη, άρα… δεν υπάρχει κάτι να “δεις” πάνω στο φεγγάρι. Το κέρδος είναι άλλο: πιο σκοτεινός ουρανός για παρατήρηση άστρων.

Ο “Φεβρουάριος χωρίς πανσέληνο”

Υπάρχει και μια πιο “ημερολογιακή” χρήση του όρου: όταν ο Φεβρουάριος δεν έχει πανσέληνο (επειδή είναι ο μόνος μήνας μικρότερος από έναν σεληνιακό κύκλο). Αυτό συμβαίνει περίπου κάθε 19 χρόνια, αλλά εξαρτάται από ζώνες ώρας. Για παράδειγμα, το timeanddate αναφέρει ως επόμενο τέτοιο ενδεχόμενο το 2037 (με βάση τη Νέα Υόρκη).

Γιατί μας ενδιαφέρει; (χωρίς υπερβολές)

• Γιατί είναι μια ωραία αφορμή να δεις τον ουρανό χωρίς φως σελήνης: Γαλαξία, αμυδρά νεφελώματα, αστρικά σμήνη.
• Γιατί σου θυμίζει κάτι απλό: το ημερολόγιο και ο ουρανός δεν είναι πάντα “κουμπωμένοι” τέλεια — και αυτό έχει τη δική του γοητεία.

Μικρό “λεξικό” σπάνιων σεληνιακών όρων (για να μη μπερδευόμαστε)

• Blue Moon: συνήθως η δεύτερη πανσέληνος σε έναν μήνα (λαϊκός/ημερολογιακός όρος).
• Supermoon: πανσέληνος κοντά στη Γη (φαίνεται λίγο μεγαλύτερη/φωτεινότερη).
• Black Moon: συνήθως δεύτερη νέα σελήνη σε μήνα ή τρίτη νέα σελήνη σε εποχή με 4 νέες σελήνες — και δεν φαίνεται.

Δεν είναι το φεγγάρι που εξαφανίζεται — είναι το φως του που λείπει. Και τότε, φαίνεται καλύτερα το υπόλοιπο Σύμπαν.